Schema- en Systeemtherapie 

 - pagina is in bewerking


UITGANGSPUNT


Schemagerichte therapie is de afgelopen decennia ontwikkeld voor de behandeling van persoonlijkheidsproblematiek. De traditionele cognitieve gedragstherapie (CGT) bood voor de behandeling van deze veelal complexe problematiek onvoldoende handreikingen. Cliënten bleken na na een CGT-behandeling hun problematiek op cognitief niveau wel te begrijpen, maar gevoelsmatig veranderde er onvoldoende: 'Ik begrijp het wel, maar het voelt niet zo'. In de handeling ontbrak een experientiéle  component die ook op gevoelsniveau verandering bewerkstelligt. 


De schemagerichte therapie richt zich op behandeling van persoonlijkheidsproblematiek, waarbij verandering op cognitief, experientieel en gedragsniveau nagestreefd wordt. In de schemagerichte therapie wordt het gedachtegoed en de toepassing van verschillende psychotherapeutische referentiekaders, waaronder cognitieve gedragstherapie, psychodynamische therapie, gestalttherapie en de hechtingstheorie. Schemagerichte therapie is een psychotherapeutische behandeling die gericht is op het bewerken van disfunctionele schema's of patronen die het gezond functioneren belemmeren.


 

De theorie van de schemagerichte therapie


Wat is een schema?


Een schema is een representatie van emoties, gedachten, herinneringen en fysieke sensaties die het zelf, de ander en de wereld betreffen. Schema's kenmerken ons denken, voelen en doen. De schemagerichte therapie is gericht op de disfunctionele schema's. Disfunctionele schema's werken verstorend en belemmerend en kunnen aanleiding geven tot klachten en problemen. Deze schema's liggen aan de basis van persoonlijkheidsproblematiek. Ze geven weer hoe men over zichzelf denkt (lage of overwaardige zelfwaardering), hoe men de ander beleeft (als bedreigend, kritisch of afwijzend), en hoe men taken in het leven vervult. Het schema 'verlating' bijvoorbeeld kan ontstaan zijn door vroegere traumatische ervaringen van verlating of verlies die onverwerkt zijn. In het volwassen leven kan je dan moeite hebben relaties aan te gaan of te behouden. Dit schema voedt het gevoel van onveiligheid in een relatie en de gedachten dat je uiteindelijk toch in de steek gelaten wordt. In de behandeling wordt getracht de invloed van deze disfunctionele schema's te verminderen.


In de schemagerichte therapie wordt gewerkt met de 15 hieronder beschreven schema's. Daarnaast kent de schemagerichte therapie het schema van de gezonde volwassene, een niet-disfunctioneel schema. Het is de aansturing van het gezonde, adequate denken, voelen en doen. Het is het deel van het zelf dat in de schemagerichte therapie vergroot of versterkt dient te worden ten koste van de disfunctionele schema's. Als we hierna spreken over schema's worden disfunctionele schema's bedoeld.

  • Verlating/instabiliteit
  • Wantrouwen/misbruik
  • Emotioneel tekort
  • Minderwaardigheid/schaamte
  • Sociale isolatie/vervreemding
  • Afhankelijkheid/incompetentie
  • Kwetsbaarheid voor ziekte en gevaar
  • Verstrengeling/onderontwikkeld zelf
  • Mislukking
  • Op je rechten staan
  • Onvoldoende zelfcontrole/zelfdiscipline
  • Onderwerping
  • Zelfopoffering
  • Goedkeuring/erkenning zoeken
  • Negativisme/pessimisme


Schemagerichte therapie is en relatief nieuwe en snelgroeiende vorm van psychotherapie. Een schemagerichte aanpak is vooral geschikt voor problemen die onvoldoende reageren op cognitieve gedragstherapie, CGT. Het gaat dan vaak om hardnekkige angst-stemmingsklachten en persoonlijkheidsproblematiek.



SYSTEEMTHERAPIE


Uitgangspunt


Systeemtherapie een koepelterm voor relatie- en gezinstherapie. Binnen het veld van de verschillende systeemtheorieën zijn diverse methodieken en strategieën ontwikkeld die gebruikt worden in de begeleiding en behandeling van gezinnen met allerlei psychosociale moeilijkheden. Het kan gaan om individuele problemen waarbij de wisselwerking met de andere gezinsleden van belang is of om problemen in de onderlinge relaties. Relatietherapie wordt 





* Heeft u vragen over 'Gezinstherapie' en/of deze hulpverlening geschikt is voor uw hulpvraag? Neem vrijblijvend contact op met onze praktijk.